آیا میدانید ۷۰٪ کاربران سایتهایی را ترک میکنند که از طرحهای فریبآمیز استفاده میکنند؟ در دنیایی که اعتماد کاربران ارزشمندترین سرمایه شماست، طراحی اخلاقی نه تنها یک انتخاب اخلاقی، بلکه استراتژی هوشمندانه برای موفقیت کسبوکار است. در این پست وبلاگ سایتساز نسل سوم، به زبان ساده و کاربردی، به شما نشان میدهیم چگونه با اجتناب از تاکتیکهای اخلاقی تاریک و تمرکز بر رفاه کاربران ، سایتی بسازید که کاربران را مجذوب خود کند!
طرحهای تاریک: دشمن شماره یک تجربه کاربری
طرحهای تاریک (Dark Patterns) تکنیکهایی هستند که کاربر را به زور به انجام کاری وادار میکنند. مثالهای رایج:
- تایمرهای فریبآمیز : «فقط ۵ دقیقه تا پایان تخفیف!» (در حالی که تخفیف دائمی است)،
- گزینههای پنهان : لغو اشتراک در ۵ صفحه مختلف پنهان شده،
- فشارهای روانی : «اگر اکنون خرید نکنید، پشیمان میشوید!»
این روشها کوتاهمدت سودآور به نظر میرسند، اما ۸۰٪ کاربران پس از یک تجربه منفی، دیگر به سایت بازنمیگردند (منبع: Nielsen Norman Group ).
رفاه کاربر: از صفحه تا صفحه، به کاربر احترام بگذارید
- کنترل زمان تماشای صفحه :
- افزودن هشدارهای استراحت پس از ۳۰ دقیقه استفاده مداوم (مثل اینستاگرام) یا نمایش زمان صرفشده در سایت.
- جلوگیری از وابستگی :
- حذف اسکرول بیپایان و جایگزینی با گزینه «بیشتر بخوانید» برای کنترل بهتر کاربر.
- سلامت روان :
- استفاده از رنگهای آرامشبخش و جلوگیری از تحریک بیش از حد (مثل فلاشهای تبلیغاتی ناگهانی).
اصول طلایی طراحی اخلاقی
✅ شفافیت مطلق : قیمتها، شرایط، و حتی جمعآوری دادهها را بدون پنهانکاری اعلام کنید.
✅ کنترل کامل در دست کاربر : لغو اشتراک یا حذف حساب در یک کلیک .
✅ سادگی استفاده : هر گزینهای که کاربر نیاز دارد، در ۳ ثانیه پیدا شود.
✅ حریم خصوصی مقدس : دادههای کاربر را فقط با رضایت کتبی جمعآوری کنید.
طراحی اخلاقی جادویی است که کاربران را به مشتریان وفادار تبدیل میکند . با اجتناب از طرحهای تاریک و تمرکز بر رفاه کاربر، نه تنها از جریمههای قانونی جلوگیری میکنید، بلکه برندی سازید که کاربران به آن اعتماد کنند .
منابع
۱. گزارش طراحی اخلاقی از گوگل (۲۰۲۳)
۲. مطالعه موردی طرحهای تاریک از Nielsen Norman Group
۳. کتاب «طراحی برای رفاه دیجیتال» (انتشارات MIT Press)
۴. وبلاگ A List Apart (مرجع طراحی وب)
نظرات